Bevoegdheden Physician Assistant

Bij taakherschikking worden taken en bijbehorende bevoegdheden tussen beroepsgroepen, waaronder de geneeskundig arts en de physician assistant (PA) herverdeeld. Diverse wet- en regelgeving zijn in Nederland aangepast om taakherschikking mogelijk te maken en de bevoegdheden en bijbehorende verantwoordelijkheden toe te kennen aan de zorgprofessional die de werkzaamheden uitvoert. PA’s hebben de bevoegdheid gekregen om zelfstandig zorg te leveren, te registreren en te declareren.

PA is bevoegd om zelf zorg te registreren en te declareren

Een PA in de medisch specialistische zorg mag de poortfunctie vervullen en op eigen naam de zorg registreren en declareren. Zie voor meer informatie onderstaande video en de Factsheet Registratie van zorg bij taakherschikking.

Video Taakherschikking en bekostiging (bron Platform Zorgmasters)

 

PA is bevoegd om zelfstandig zorg te leveren

De PA is zelfstandig bevoegd en aansprakelijk voor de handelingen die hij/zij in het kader van taakherschikking uitvoert. Een PA is, vanuit de wet BIG, zelfstandig bevoegd om patiënten te onderzoeken, behandelen en begeleiden binnen het deelgebied van de geneeskunde waarin de PA is opgeleid. Het gaat hierbij voornamelijk om de behandeling van patiënten met veelvoorkomende aandoeningen. Een PA is ook bevoegd een aantal  ‘voorbehouden handelingen’ uit te voeren, te weten:

  • Katheterisaties
  • Heelkundige handelingen
  • Injecties
  • Puncties
  • Voorschrijven van UR-geneesmiddelen
  • Endoscopieën
  • Electieve, elektrische cardioversie
  • Defibrillatie.

 Uitvoeringsvoorwaarden voorbehouden handelingen

Voor het zelfstandig uitvoeren van de voorbehouden handelingen gelden aanvullende uitvoeringsvoorwaarden. Alleen handelingen die voorspelbaar en van beperkte complexiteit zijn, routinematig en conform landelijk geldende richtlijnen en standaarden kunnen worden verricht en binnen het deskundigheidsgebied vallen waarin de PA is opgeleid, komen voor taakherschikking in aanmerking. Daarnaast geldt de algemene eis dat de PA uitsluitend bevoegdheid heeft, als hij/zij ook bekwaam is deze uit te voeren. Aangezien bekwaamheid individueel bepaald is, zal het mogen uitvoeren van een voorbehouden handeling in het concrete geval ook daarvan afhangen.

Een PA mag voorbehouden handelingen waartoe hij/zij niet zelfstandig bevoegd is uitvoeren onder supervisie van een zorgprofessional aan wie de bevoegdheid in de wet BIG is toegeschreven. Er is dan geen sprake van taakherschikking, maar van taakdelegatie. Bij taakdelegatie is er sprake van gedeelde verantwoordelijkheid voor het handelen van de PA.

Voor het uitvoeren van de ‘voorbehouden handelingen’ geldt dat de PA een samenwerkingsverband heeft met een arts en werkafspraken maakt over het uitvoeren van voorbehouden handelingen.

Video Taakherschikking en Verantwoordelijkheden (bron Platform Zorgmasters)

 

Veelgestelde vragen

  • Mag een PA voorbehouden handelingen delegeren?
    Voorbehouden handelingen waartoe de PA bevoegd en bekwaam  is mogen door de PA gedelegeerd worden aan een andere zorgprofessional. De PA kan dan ook zelf supervisie geven. Uitzondering hierop is het voorschrijven van UR-geneesmiddelen: deze mag niet door een PA worden gedelegeerd.
  • Mag de PA hoofdbehandelaar/ regiebehandelaar zijn?
    In de wet is geen definitie opgenomen van het hoofdbehandelaarschap. Uit de medische tuchtrechtspraak blijkt dat het de is van de hoofdbehandelaar om de regie tijdens het behandeltraject te bewaken. Dat wil zeggen dat de hoofdbehandelaar ervoor zorgt dat de acties van alle hulpverleners op elkaar zijn afgestemd. Ook is de hoofdbehandelaar het aanspreekpunt voor de patiënt en zijn familie. Vanuit de jurisprudentie volgt niet dat de hoofdbehandelaar altijd een arts moet zijn. Zodoende kan de conclusie zijn dat niets zich ertegen verzet dat in voorkomende gevallen een PA de hoofdbehandelaar is. Lees meer op: Centraal tuchtcollege introduceert regiebehandelaar. PA’s werkzaam in de GGZ mogen vanaf 2022 de regierol vervullen voor  zijn in het Kwaliteitsstatuut GGZ laagcomplexe problematiek en laagcomplex zorgaanbod.
  • Heeft een PA supervisie nodig?
    Nee, een PA heeft geen supervisie nodig voor de handelingen waartoe de PA vanuit de wet BIG zelfstandig bevoegd is. Voorwaarde is wel dat de PA bekwaam is om de handeling(en) uit te voeren. Een PA heeft alleen supervisie nodig wanneer hij werkzaamheden uitvoert waarvoor hij niet zelfstandig bevoegd is.
    Dit geldt voor de voorbehouden handelingen die niet via de wet BIG aan de PA zijn toegekend:

    • verrichten van verloskundige handelingen* (*PA heeft eveneens een BIG-registratie als verloskundige nodig);
    • onder narcose brengen;
    • handelingen met gebruikmaking van radioactieve stoffen of toestellen die ioniserende stralen uitzenden;
    • toepassen van elektroconvulsieve therapie;
    • steenvergruizing;
    • verrichten van handelingen ten aanzien van menselijke geslachtscellen en embryo’s, gericht op het anders dan op natuurlijke wijze tot stand brengen van een zwangerschap.

Kijk hier voor antwoorden op meer veelgestelde vragen (FAQ).

Nieuwsbrief

Mis niets meer en blijf op de hoogte van de ontwikkelingen binnen de NAPA.

Contact opnemen?